Rosacea Rosacea yüzde kızarıklık ve şişme ilekarakterize yaygın bir deri hastalığıdır. Sıklıkla erişkin aknesiolarak bilinir. Yüzün orta kısmında başlayıp, yanak, alın, çene veburnu tutan kızarıklık olur. Bazen kulaklar, sırt ve göğüsteetkilenebilir. Hastalık ilerlediğinde küçük kılcal damar genişlemelerive üzerinde küçük kırmızı kabartılar meydana gelir. Bununla beraberaknedeki (sivilce) siyah noktalar yoktur.
Hastalık ilkbaşladığında kendiliğinden iyileşip tekrar edebilir. Fakat deri renginormale dönmüyorsa ve sivilce benzeri kızarıklıklar, kılcal damargenişlemeleri mevcut ise muhakkak bir dermatoloji uzmanına muayeneolunuz. Bu durum nadiren kendiliğinden gerileyebilir, genellikle yıllarsürer, tedavi edilmezse hastalık kötüleşir.
Rosacea nasıl tanınır?Rosecea da yüzde küçük, kırmızı, bazıları da iltihaplı kabarcıklarolabilir. Deri yüzeyinde bir çok ince kılcal damar vardır. Bu yüzdekalıcı bir kızarıklığa neden olur. Rosaceanın daha ilerlemiş şeklirinofima olarak bilinir. Rinofima da yağ bezleri genişlediğindenkabarık kırmızı bir burun ve çene görüntüsü vardır. Rinofima kadınlardanadir görülür.
 |
| Yanakta Rozaceaya ait damarsal genişlemeler |
Hastalarınyaklaşık % 50 sinde göz tutulumu vardır. Bazı rosacea hastalarındakonjuktivit denen, gözde yanma batma ile seyreden bir durum ortayaçıkabilir. Bu durum tedavi edilmezse gözde ciddi reaksiyonlara nedenolabilir.
Kimler rosacea açısından risk taşırlar?Rosasea daha çok açık tenli kimselerde görülür. Hastalık erkekler vekadınlarda, herhangi bir yaşta, hatta çocukluk da bilegelişebilir.Özellikle kadınlarda, 30-50 yaşlar arasında görülen birhastalıktır. Bilinmeyen bir nedenle hastalık kadınlarda daha fazlarastlanır ve bazen menapozda görülrbilir. Rosacea genellikle uzun birsüreç içinde meydana gelir. İlk olarak yüz kızarıklığına eğilim,kozmetiklere olan hassasiyet ile başlar. Utanma gibi ruhsal olaylardakızarıklık tetiklenir.
Rosacea hastalarının yapması ve yapmaması gerekenler Rosaceanın gerçek nedeni bilinmemektedir. En iyi korunma yolu yüzde kızarıklık oluşturan nedenlerden uzak kalmaktır.
Sıcak içeceklerden, baharatlı gıdalardan, kafeinli ve alkollüiçeceklerden kaçının. Alkol rosacea hastasının bulgularınınşiddetlendirmekle beraber, hiç alkol alınmasa da hastalık şiddetliolabilir. Bu durum alkolizm ile yakından ilişkilidir.
Rosacea hastaları güneşten korunmalıdırlar. Güneşten korunmak içinşapka takmalı ve 15 faktörün üzerinde güneşten koruyucukullanmalıdırlar. Sıcak ve soğuk hava hastalığın bulgularınıarttırabildiğinden kaçınılmalıdır.
Yüzü ovuşturmak ve masaj yapmaktan kaçınılmalıdır. Yüzün ovuşturulması deriyi tahriş ederek kızarıklığı arttırır.
Serin ortamda egzersiz yapın. Fazla sıcak ortamda kalmayın.
Tahriş edici kozmetik ürünlerden kaçının. Sprey kullanırken yüzünüze gelmesinden kaçının. Yüzünüzde kızarma oluşturan gıda, ürün, aktivite, ilaç ve diğer tetikleyici faktörlerden uzak durun.
Tedavi seçenekleriBir çok kişi rosaceayı bilmediği için hastalığı erken dönemde farkedemez. Tedavide ilk adım hastalığa tanı koymaktır. Dermatolojiuzmanları hastaya göre değişen kombine tedaviler uygulamaktadırlar. Butedavi ile rosaceanın ilerlemesini, bazen de tekrar etmesini engeller.Doktorunuz tarafından jel veya kremler yazılabilir. İlk 3-4 haftadahafif bir iyileşme, belirgin iyileşme ise 2. ayda görülür. Ağızdanalınan antibiyotikler daha hızlı bir iyileşme sağlarlar. Kortizonlukremler rosaceadaki kızarıklığı azaltabilir. Bununla birlikte 2haftadan uzun süre kullanılmaları yasaklanmalıdır. En iyisi butedavileri Dermatoloji uzmanı kontrolünde uygulamaktır.
Kalıcı damar genişlemelerilaser tedavisi ile giderilebilir. Kozmetikamaçlı yeşil renkli fondotenler kamuflaj için kullanılabilir.
Deride tahriş yapabilecek faktörlerden kaçınmak gerekir. Günlükkullanılan sabunlar, nemlendiriciler ve güneşten koruyucular alkolsüzolmalı, tahriş edici ajanlar içermemelidir. Dışarıda kalındığında,özellikle sıcak yaz günlerinde 15 faktörün üzerindeki güneştenkoruyucular kullanılmalıdır.
Diğer tedavilerRinofima genellikle cerrahi olarak tedavi edilir. Fazla dokuelektrocerrahi veyalaser cerrahisi ile alınır. Dermabrasyon denilencerrahi bir metod derinin üst yüzeyini düzleştirmek için kullanılır.Rosaceanın başarılı tedavisi erken tanı ve tedavi ile yapılabilir.Ayrıca Dermatoloji Uzmanınızın uyarılarına da uymak önemlidir. Rosaceaerken evrelerinde tedavi edilirse kontrol altına alınabilir birhastalıktır. Tedavi edilmezse rosacea kötüleşir ve tedavi edilmesizorlaşır.
Anahtar kelimeler: roascea, gül hastalığı
