BELİRTİLER
Kalın bağırsak kanseri bağırsak poliplerinin büyümeleri ve kanseriçeren dokuya dönüşmeleri ile oluşuyor. Kolay belirti vermeyen ve yavaşbüyüyen bir kanser türü olan kolon kanserinin geç ortaya çıkanbelirtilerini şöyle sıralamak mümkün:
Kabızlık
İshal
Barsak alışkanlığının değişmesi
Karın Ağrısı
Dışkıda kan
Ağrılı dışkılama
Yeterince boşalamama hissi
Sebebi bilinmeyen ani kilo kaybı
Demir eksikliği anemisi: Özellikle sağ kolon kanserleri gizli kanama ve anemiye yol açıyor.
Prof. Dr. Nurdan Tözün belirtiler ortaya çıktığında, kanseri oldukçailerlemiş sayıldığı için özellikle risk grubundaki kişilere düzenlikontrollerini aksatmama konusunda uyarılarda bulunuyor.
TANI YÖNTEMLERİ Yapılan araştırmalar, bugün kolon kanserinin taranabilir ve önlenebilirbir kanser olduğunu ortaya koyuyor. Erken tanıyla hastalığa bağlı ölümoranlarını önemli ölçüde azaltıyor. Prof. Dr. Nurdan Tözün kolonkanserinde kullanılan tanı metotları hakkında şu bilgileri veriyor:
Dışkıda kan testi: Dışkı laboratuvardan alınan özel bir kağıdakonarak ve laboratuvarda inceleniyor. Bu testle dışkıda görülmeyecekkadar az miktardaki kanamanın özel bazı testlerle saptanmasıamaçlanıyor.
Sigmoidoskopi: Bu incelemede doktor, video görüntüleme cihazına bağlanmış olan bir tüple kalın bağırsağın alt kısmını inceliyor.
Kolonoskopi: Kalın bağırsağın tümünün incelenmesini içeren biryöntem. Kolonoskopinin de mammografi gibi tarama amaçlı olarakyaptırılması öneriliyor. Doktorlar 50 yaşın üstündeki kişilerin riskdurumuna göre 2-5 yılda bir kolonoskopi yaptırması görüşündebirleşiyorlar. Polip saptandığında işlem sırasında çıkarılıyor veincelenmek üzere patolojiye gönderiliyor.Bir kez polip alınan kişinindaha sonra kolonoskopi ile izlenmesi gerekiyor.
Sanal Kolonoskopi: Tomografi cihazından elde edilen bilgilerin,özel bilgisayarlarla endoskopik görüntülere dönüştürülmesi şeklindetanımlanan sanal kolonoskopide barsağın tümü görüntülenebiliyor. Sanalkolonoskopi bir cm den daha büyük poliplerin tanısını kolonoskopi ilebenzer doğrulukla yapabiliyor. Ancak kalın barsak iç yüzeyininhastalıklarının tanısı, poliplerin çıkarılması ve parça alınması içinstandart kolonoskopi yine de gerekebiliyor.
Biyopsi: Bağırsaktan bir parça alınarak mikroskop altında inceleniyor.
TEDAVİ Ameliyat, kolon kanserinin başlıca tedavisini oluşturuyor ve en çokkullanılan metotların başında geliyor. Ameliyatla tüm kanserli dokununtemizlenmesi hedefleniyor. Prof. Dr. Nurdan Tözün operasyonda, görünentümör dokusunun çıkarıldığı durumlarda bile tümörün barsak katmanlarınave lenf bezlerine yayılımına göre bazı hastaların kemoterapi veradyoterapiye ihtiyacı olabileceğini belirterek şunları söylüyor:“Kemoterapi ve radyoterapi ile gözden kaçabilecek kanser hücrelerininde yok edilmesi hedefleniyor.”
KOLON KANSERİ ÖNLENEBİLİR Mİ? Sigara kolon kanseri riskini arttıran etmenlerin başında geliyor. Buaçıdan riski azaltmak adına sigara içmemek gerekiyor. Sigara dışındakolon kanseri riskini azaltan faktörleri Prof. Dr. Nurdan Tözün şöyleaçıklıyor: “Günde 1500 mg. kalsiyum alımı, günlük yapılan rutinegzersizler , yağlı gıdalardan kaçınma ve sağlıklı kiloda olmak da buriski azaltan etkenlerdendir. Yapılan araştırmalar yakın gelecekteselenyum ve diğer oksidanların kolon kanserini önleyeceğine işaretediyor
