Henri Poincare

[boxcigar]

19. yüzyılın ikinci yarısının en büyük Fransız matematikçisiPoincarè'dir (1854-1912). 1881 yılından ölümüne değin SorbonneÜniversitesi'nde profesörlük yapan Poincarè, her yıl çok değişikkonularda çok parlak dersler vermiştir; bunlar arasında, potansiyelkuramı, ışık, elektrik, ısının iletilmesi, elektromagnetizma,hidrodinamik, gök mekaniği, termodinamik gibi matematiksel fizikkonuları ile olasılık teorisi gibi matematik konuları bulunmaktadır.

Poincarè vermiş olduğu derslerin yanısıra, yazmış olduğu çok sayıdakiyapıtla da etkili olmuştur. Türkçe'ye de çevrilen Bilimin Değeri veBilim ve Varsayım gibi bilim felsefesiyle ilgili kitapları bunlardansadece birkaçıdır. Ayrıca otomorfik ve Fuchs fonksiyonları,diferansiyel denklemler, topoloji ve matematiğin temelleri hakkındamakaleler yayımlamış, diferansiyel denklemlerin çözümü için genel biryöntem bulmuştur. Matematiğin temelleriyle ilgili olarak, matematikseldüşünmenin gerçek aracının matematiksel indüksiyon olduğunu düşünmüş vebu yöntemin sezgisel olarak daha basit bir yönteme indirgenebileceğineihtimal vermemiştir.

Poincarè gök mekaniğiyle de ilgilenmiş, özellikle Üç Cisim Problemiüzerinde durmuştur. Bu alanla ilgili olan ıraksak serileri incelemiş,Asimptot Açılımları Kuramını geliştirmiş, yörüngelerin düzenliliği vegök cisimlerinin biçimleri gibi konularla ilgilenmiştir. Aynı konularLaplace'ın da ilgi alanı içine girmektedir; ancak Poincarè her yönüyleözgündür. Görelilik, kozmogoni, olasılık ve topolojiyle ilgili modernkuramların hepsi Poincare'nin araştırmalarından oldukça etkilenmiştir.