Günes'in Ömrü

[boxcigar]

Güneş sistemimiz, bizim Güneş adını verdiğimiz tek bir yıldız ve onunetrafında dönen dokuz gezegen, bu gezegenlerin etrafında dönen 60'danfazla uydu (Ay), yine Güneş'in etrafında dönen gezegen olarak kabuledilemeyecek kadar küçük 5 000 civarında astroit, sayısız göktaşı, tozve parçalardan oluşur. Güneş bu sistemdeki enerjinin de tek güçkaynağıdır.

Güneş'e baktığımızda katı bir maddeymiş gibi görürüz ama aslında yananbir gaz kütlesinden başka bir şey değildir. Bilim insanlarına göreGüneş'ten söz ederken yüzey kelimesini kullanmak hatalıdır çünkü Güneştamamen gazdan oluşmuştur. Güneş'in fotoğraflarında görülen keskinköşeler ise gazın yoğunluğunun birdenbire arttığı yerlerdir.

Güneş evreni dolduran milyarlarca yıldızdan biridir. Üstelik tamamıylasıradan bir yıldızdır. Gezegenimizin de içinde bulunduğu Samanyolugalaksisinde tam 200 milyar güneş bulunuyor. Bizim güneşimiz debunlardan farklı bir oluşum değil.

Güneş bize çok yakın (150 milyon kilometre) olduğu için çok büyük veparlak görünür. Güneşten sonra bilinen en yakın yıldızın, bu mesafenin250 bin katı daha uzakta olduğu düşünülürse, Güneş'e burnumuzun dibindediyebiliriz.

Dünyamızdan bakınca Güneş sabitmiş gibi görünür ama o da kendi eksenietrafında döner. Dönüş yönü dünyanınkine göre terstir. Katı bir cisimolmadığından ekvatoru üzerindeki bir nokta 24,5 günde tam dönüşyaparken daha kuzeydeki bir noktası 31 günde yapar. Yani kutuplarınagittikçe dönüş hızı yavaşlar.

Güneş'in ısı ve ışık olarak yaydığı enerji, merkezinin hemen çevresindesürüp giden nükleer tepkime (hidrojen bombasında olduğu gibi) yanihidrojen atomlarının helyum atomlarına dönüşürken çıkardığı büyükenerjidir. Güneş tarafından saniyede yakılan hidrojen miktarı 564milyon tondur. Bunun yüzde 0,7'si ise doğrudan enerjiye çevrilmekte,ısı ve ışın yayınımına gitmektedir.

Yeryüzünde yaşam Güneş ışınlarına bağlı olduğuna göre, Güneş'ininsanlar için gerekli olan enerjiyi daha ne kadar zamansürdürebileceğini bilmek hakkımızdır. Güneş'in şu andaki enerjidurumunda önümüzdeki 5 milyar yılda önemli bir değişiklik olmayacak,aynı şekilde ısı ve ışık vermeye devam edecektir.

Daha sonra genleşmeye başlayacak, sıcaklığı bugünküne göre yüzde 20artacak dev bir kızıl yıldıza dönüşecektir. O zaman yeryüzündekisıcaklık dayanılmaz bir yüksekliğe ulaşacak, okyanuslar kaynayıpbuharlaşacak ve gezegenimiz bizim bildiğimiz türden bir hayatın varolduğu bir yer olmaktan çıkacaktır. Ancak 5 milyar yıl hayli uzun birzaman süresidir, şimdiden telaşa kapılmaya gerek yoktur.