Gece Neden karanlik

[boxcigar]

Cevap çok basit gibi görünüyor. Zira güneş batmıştır. Bir cismin diğerbir cismi aydınlatabilmesi için ışınlarının ona çarpması ve yansımasıgerekir. Güneş ışınları boşlukta yayılırken aydınlatacakları bir engeleçarpmadıkları için uzay karanlık görünür. Eğer dünya atmosferiolmasaydı gündüzleri de gökyüzü karanlık olacak, Güneş beyaz bir topgibi görünürken Güneş ile birlikte yıldızlar da görüneceklerdi.

Ancak cevap bu kadar basit değildir. Evrende ışık veren sadece Güneşdeğildir. Aynı, hatta çok daha güçlü ışık kaynağı sonsuz sayıda yıldızvardır. Tüm bu yıldızlardan gelen toplam ışınımın gökyüzünüaydınlatması, en azından gökte nokta gibi parıldayan yıldızlarınaralarının aydınlık olması gerekmez mi? Sonsuz sayıdaki galaksilerdeışık saçan sonsuz sayıda yıldız ve sınırsız bir evren varken niçingökyüzü hala karanlık?

Paradoks, yaygın görüşe aykırı, çelişkili yanlarıyla mantığı hiçe sayargörünen düşünce veya yanlışlığı herkesçe bilinen fakat doğruluğu büyükbir kesinlikle ortaya konulan (tam tersi de olabilir) sonuç olaraktanımlanır.

Gökyüzü karanlıktır ama bilimsel tüm verilere göre karanlık olmamasıgerekir. Bu bilim tarihindeki en büyük paradokslardan biridir.Yüzyıllarca insanların kafalarını yoran bu bilimsel açmaz, en açıkşekilde 1823 yılında Alman fizikçi Heinrich Olbers tarafından ortayaatılmış olduğundan 'Olbers Paradoksu' diye adlandırılır.

Olayı enerji yönünden açıklayanlar, yıldızlar da dahil, bilinen evreninortalama yoğunluğunun çok düşük olmasına bağlıyorlar. Evrende ortalamamadde yoğunluğu olarak bir santimetreküp hacme bir hidrojen atomudüştüğünü, bütün bu kütle tamamen ışık enerjisine dönüşse bilegökyüzünü aydınlatamayacağım. gökyüzünün sürekli aydınlık görülebilmesiiçin evrende bulunandan 10 trilyon kat daha fazla maddenin ışıkenerjisine dönüşmesi gerektiğini ileri sürüyorlar.

Bu açıklama mantığa uygun gibi geliyor, ama bilimsel kanıtlanabilirliğibiraz az. Yıldızların çok uzaklarda oldukları, ışınlarının dünyayagelene kadar uzayda bulunan minik toz parçacıkları tarafındansoğuruldukları tezi de doğru değil, çünkü bu durumda yıldızlar sönükgörünseler de, toz parçacıklarının parıldayarak gökyüzünüaydınlatmaları gerekiyor.

Ünlü paradoksa en tatminkar açıklama, evrenin gittikçe genişlemekteolduğunun ispatından sonra geldi. Buna göre genişleyen evrende gittikçeuzaklaşan yıldızların ışınlarının dalga boylan kırmızıya kaymakta,ışığın görülebilir sınırından, görülemeyen kızılötesi kısmınageçmektedirler.

Aynı şekilde genişleyen evrende bizden gittikçe uzaklaşan yıldızlarınuzaklaşma hızları çok yüksek olduğundan, tersi yönde bize doğru gelenışınlarının hızları göreceli olarak yavaşlamakta, bu nedenle bizonların büyük bir kısmını gökyüzünde göremiyor olabiliriz.

Gökyüzünde teorik olarak saptanan sayıda yıldız olmayabilir, olsa dabize görünmeyebilirler. Örneğin Güneş'in ortaya çıkışı evrene göre çokyenidir. Aynı şekilde sonradan ortaya çıkıp da ışınlan henüz bizeulaşamamış önemli sayıda yıldız olabilir.

Aynı görüş Güneş gibi parlayan, yani yakıt yakıp enerji üretenyıldızların belirli ömürleri olduğunu, genç yıldızların ışınları bizeulaşana kadar mevcutların bir kısmı söneceğinden yine pek bir şeyindeğişmeyeceğini savunuyor.

Doğan yıldızlar, sönen yıldızlar, uzaklaşan yıldızlar. Büyük dengedeğişmiyor. Mevcut verilere göre her ne kadar gökyüzünün aydınlıkolması gerekiyor ise de, o hep karanlık.