Bulutlar Nasil Olusuyor?

[boxcigar]

Tepenizde gördüğünüz orta büyüklükte, yaklaşık l kilometre çapındakibir bulutun hacmi 4 milyar metreküptür ve içinde l-5 milyon kilogram suvardır. Peki nasıl oluyor da bu kadar su başımıza kovadan dökülür gibidökülmüyor, bu kadar tonlarca ağırlık havada durabiliyor? Gerçektenbulutlar gökyüzünün inanılmaz ve harika süsleridir.

Hiçbir bulut diğeri ile şekil ve hacim olarak aynı değildir. Çünküoluşumlarına etki eden hava akımları, sıcaklık, basınç, havadaki tozmiktarı v.b. gibi o kadar çok etken vardır ki, çok değişken olanatmosferde iki yerde bütün bu şartları eşit olarak sağlamak mümkündeğildir.

Isınan yeryüzünden buharlaşan su, havadan hafif minik su buharlarışeklinde doğruca gökyüzüne yükselir. Belirli bir yükseklikte basınçazaldığı, hava da soğuduğu için minik su damlacıkları haline geçerlerve bulutları oluştururlar. Başlangıçta bu damlalar o kadar küçüktür ki,çapları birkaç mikrometredir. (İnsan saçı 100 mikrometredir.) Ortalamabir yağmur damlasının oluşabilmesi için bunlardan milyonlarcasınınbirleşmesi gerekir.

Bulutların bu kadar ağırlığa rağmen gökyüzünde asılı kalabilmelerininsebebi bu damlacıkların çok küçük olmalarıdır. Her ne kadar birkilometre çapındaki bir bulutta en azından 1.000 ton su varsa da buhacimdeki hava 1.000.000 tondur, yani bin kez daha ağırdır. Bu nedenlede bulutlar içerlerindeki yağmur taneleri iyice oluşup, ağırlaşıp yeredüşene kadar tepemizde gezinip dururlar. Aslında yağmur yağarken yağmurdamlası oluşma işlemi devam ettiğinden bulut içindeki suyu boşaltıp biranda kaybolmaz.

Bulutun oluşumunda başlangıçta oluşan su damlacıkları o kadar küçüktürki, üzerlerine gelen ışıkları doğrudan yansıtırlar ve bu tip bulutlarpamuk gibi beyaz görünürler. Su damlacıkları birleşip büyüdükçe, yanikalınlaştıkça ışığı daha az yansıtırlar, bu nedenle de yağmur bulutlarıdaha koyu, gri hatta siyaha yakın renkte görünür. Gittikçe büyüyerekağırlaşan bu damlalar bulutun altında toplandığından, bu tip bulutlarıntabanları üst taraflarına nazaran daha koyu renktedirler.

Havadaki sıcaklık yatay olarak genellikle aynıdır. Bu nedenle havanıniçine suyu alabileceği yükseklik yatay olarak hemen hemen aynıolduğundan bulutların altları daha düzdür. Bulutun ortası ile üstkenarı arasındaki ısı farklı olduğu ve üst tarafında su damlası oluşumudevam ettiği için üst taraflar kıvrımlıdır.

Bulutlar şekillerine ve yüksekliklerine göre sınıflandırılırlar.Genelde üç ana grupta toplanırlar. Bu sınıflandırmaya göre, ince, tutamtutam, ufak bulutlara 'sirüs', kümeler halinde olanlara 'kümülüs',ufukta tabaka halinde görünenlere de 'stratus' deniliyor. Ayrıca ikitane de yükseklik kategorisi var. Bulutun tabanı yerden 2.000 - 6.000metre yükseklikte ise ön ismi 'alto', 6.000 metreden daha yükseklikteise de 'sirro' oluyor. Yağmur bulutlarına da diğerlerinden ayırmak için'nimbo, nimbus' gibi isimler ekleniyor.