Atatürk'e Ait Özel BilgiLer...

[no_fear_06]

YAZDIĞI KİTAPLAR

MustafaKemal Atatürk, yaşamının her döneminde kitapla bütünleşmiştir. Bu okumasevgisinin kendisine sağladığı bilgi birikimini zaman zaman yazmayadönüştüren Atatürk, yaşamının farklı dönemlerinde farklı konulardakitaplar yazmıştır. Yazdıkları gerek güncelliği, gerekse yolgöstericiliği açısından bu gün dahi tartışmasız greçekleriiçermektedir. O'nun günümüzde hala geçerliliğini koruması ilerigörüşlülüğünün ve akılcılığının göstergelerinden biridir. MustafaKemal, özellikle II. Meşrutiyet'in (23 Temmuz 1908) ilanından sonra tümdikkat ve çalışmasını askerlik üzerine yoğunlaştırılmıştır. O,meslekibilgileri artıracak yayınların yapılmasını gerkli görüyordu. Bu amaçlamesleğinin ilkn yıllarından itibaren askerlikle ilgili birikimleriniaşağıda isimleri belirtilen kitaplarda toparlanmıştır.

a)Takımın Muharebe Talimi b) Cumalı Ordugahı c) Tabiye Tatbikat veSeyahati d) Bölüğün Muharebe Talimi e) Zabit ve Kumandan ile Hasbihal(Subay ve Komutan ile Konuşmalar) f) Tabiye Meselesinin Halli veEmirlerin Sureti Tahririne Dair Nesayih

NUTUK

Yurdumuzunparçalanıp, işgal edildiği günlerden başla¤¤¤¤¤, Türk tarihinde birdönüm noktası olan İstiklal Savaşı'nı, Türkiye Cumhuriyeti'ninkuruluşunu ve inkılapların yapılışını anlatan Nutuk, siyasi ve millitarihimizin birinci elden, değerli bir kaynak eseridir.

Atatürk'ünkendi kaleminden çıkan bu eser, yine Atatürk tarafından, CumhuriyetHalk Partisi'nin 15-20 Ekim 1927 tarihleri arasında Ankara'da toplananİkinci Kurultayı'nda 36,5 saat süren ve altı günde okunan tarihi birhitabeye dayandığı için Nutuk adını almıştır.

Nutukyalnız geçmiş devrin bir hikayesi olarak dünümüzü anlatmakla kalmayıp,yakın tarihimizden alınan ibret dolu tecrübelerle, milli varlığımızınbugününe de yarınına da ışık tutabilen bir değer taşımaktadır.

Nutuk,milleti ülkenin geleceğini belirleyecek olan milli birlik ilkesietrafında bilinçlendirip, kenetlendirerek, milli irade ve millihakimiyet kavramlarının harekete dönüştürülmesi yoluyla, Türkiye BüyükMillet Meclisi'nin kuruluşundan Cumhuriyetin ilanına kadar uzananbaşarılı bir tarihi akışın hikayesidir.

Nutukilk defa 1927 yılında, biri asıl metin, diğeri belgeler olmak üzereArap harfleriyle iki cilt olarak yayınlanmıştır. Aynı yıl, tek cilthalinde lüks bir baskısı da yapılmıştır. Yazı inkılabından sonra, builk metnin okunması güçleştiğinden, 1934 yılında, Milli EğitimBakanlığınca üç cilt olarak yeniden basılmıştır. Nutuk, Atatürk KültürDil ve Tarih Yüksek Kurumu Atatürk Araştırma Merkezince yenidenbasılmıştır.

BÖLÜĞÜN MUHAREBE EĞİTİMİ

"BölükMuharebe Eğitimi" olarak yayınlanan eser, meskun yerlerde muharebe,savunma ve taarruz konularını kapsamaktadır. Meskun yerlerinsınırlayıcı durumlarının muharebeye etkisi, savunma mevziinin seçimi,savunma mevziinin hazırlanması, ateş sahalarının temizlenmesi, ateştaksimi, ateş tutmayan ölü bölgelerin kapatılması ve mevziin işgaligibi savunmanın esasını oluşturan konular işlenmiştir. Ayrıca taarruzdabirliğin aldığı tertip ve düzen, ilerleme, ateş üstünlüğü, ihtiyatlarınkullanılması gibi taarruz harekatında her zaman karşılaşılacak konularele alınmıştır.

GençKurmay Önyüzbaşı Mustafa Kemal (Atatürk) tarafından, Almanca aslındantercüme edilen ve bağlı olduğu ordunun eğitimine katkısı olan bueserden yeni nesillerin de faydalanabilmeleri için bugünkü Türkçe'yeçevrilmiştir.

CUMALI ORDUGAHI

CumalıOrdugahı; Makedonya bölgesinde, Köprülü - İştip yolu üzerindebulunmaktadır. Bu ordugahta, 3. Süvari Tümen Komutanı Tuğgeneral SuphiPaşa'nın komutası altında kurulan bir süvari tugayına eğitim ve manevrayaptırılmıştır. Bu manevraya katılan Mustafa Kemal, "Cumalı Ordugahı"adlı eserini yazmış; süvari, bölük, alay, tugay eğitim ve manevralarınıanlatmıştır.

MustafaKemal bir kurmay subay olarak teorik bilgilere önem vermekte, ancakaskeri tatbikat ve manevralardan sadece katılanların yararlanmasınıyeterli görmemektedir. Bu yüzden, 10 gün süren bu tatbikat sırasındatututuğu gözlem notlarını, hazırlanan meseleleri ve komutanlarınyaptıkları eleştirileri yazmış, bol kroki ile küçük bir broşür halinedönüştürmüştür. 12 Eylül 1909'da tamamladığı bu eseri, Selanik'te 1909yılında matbaa harfleriyle basılmıştır. Eser; 39 sayfa metin ve 7 adetkrokiden oluşmaktadır.

TAKIMIN MUHAREBE EĞİTİMİ

Bukitap; Berlin Askeri Üniversitesi eski müdürlerinden GeneralLitzmann'ın "Seferber Mevcudunda Takım, Bölük ve Taburun MuharebeTalimleri" adlı eserinin ilk bölümünü oluşturmakta olup, Selanik'te3.Ordu Karargahı'nda görevli, Kurmay Kıdemli Yüzbaşı Mustafa Kemaltarafından Almanca'dan Osmanlıca diline çevrilmiş ve 1908 yılındaSelanik Asır Matbaasında basılmıştır.

Kitabınözü; seferi tam mevcutlu bir takımın, değişik hava şartları ve çeşitliarazide, basit bir mesele içinde muharebe yöntemlerinin uygulaması,avcı hattı teşkiliyle bir avcı hattının ateş muharebesi üzerindetoplanmaktadır.

MustafaKemal Paşa, subayların arazide yetiştirilmesini amaçlayan tatbikatın,önemini vurgulayan bu eserini, 1911 yılında 5. Kolordu Harekat ŞubeMüdürü iken yazmıştır. Bu eserde, karşılıklı olarak kırmızı ve mavimuharebe birliklerinin Selanik-Kılkış arasında yaptıkları savunma vetaarruz uygulamalarının değerlendirilmesi yapılmıştır.

TAKTİK VE TATBİKAT GEZİSİ

Bueserinde, bir muharebeyi sevk ve idarede belirli kuralların olamadığınıvurgulaması yanında, komutan olan kişinin nitelikleri üzerinde dedurmuştur. Bunlar ise; birliğini barışta ve savaşta eğitmek, yönetmekve gözetmekteki üstün başarı, elindeki kuvvetin eksikliğini giderecekdüşünce gücü ve astlarından her konuda üstünlüğü sağlamaktır. Bununyanında, kişisel cesaret, başkalarının hareketini önceden seziş veharekatını en uygun zamanda yapabilme yeteneği olmalıdır. Ortak amacıngerçekleştirilebilmesi için birliklerini başarılı bir şekildeyönetmeli, astları üzerinde etkili olmalı ve otoritesini kurabilmelidir.

Bueserde ayrıca bir komutanın başarılı olabilmesi için bu kurallarısadece okumuş ve öğremiş olmanın yeterli olamadığı, bunlarıntatbikatının da önemi belirtilmiştir

GEOMETRİ

Atatürkbu kitabı ölümünden birbuçuk yıl önce III. Türk Dil Kurultayından hemensonra 1936-1937 yılı kış aylarında Dolmabahçe Sarayında kendi eliyleyazmıştır. Atatürk Arapça ve Farsça terimlerle dolu ders kitaplarınınöğrenciler açısından öğrenimi geciktireceğini düşünmüştü.

SUBAY VE KOMUTAN İLE KONUŞMALAR

"Subayve Komutan ile Konuşmalar" Atatürkün askerliğe ilişkin eserlerinin enönemlilerinden birisidir. Bu eser, Atatürk, 1914 yılında Kurmay Yarbayrütbesiyle Sofya askeri Ataşesi olarak bulunduğu sırada, Nuri conker'in"Zabit ve Kumandan (Subay ve Komutan)" adlı kitabına karşılık olarakyazılmıştır.

Gençsubayın, içinde bulunduğu ordudaki aksaklıkları, hataları nasılsezdiğini; bunlara karşı tepkisiz kalma¤¤¤¤¤ üst makamlara hatalar veçözüm yollarını nasıl sunduğunu; ülkenin içinde bulunduğu askeri vesiyasal durumdan duyduğu acıları kitabın birinci bölümünde bulmaktayız.

Atatürk,bir subayın taşıması gereken özveri, ölümü göze alma, emrialtındakileri sevk ve idare edebilme, taarruz ruhu, insiyatifözellikleri hakkında, Nuri Conker'in görüşlerine katılmış ve kendidüşüncelerini de çeşitli örneklerle destekleyerek açıklamıştır.

Bunlarınyanı sıra, Türk kadınının, aslında toplumu yaratmada çok etkiliolabilecekken, suskunluğu seçtiğini bütün açıklığıyla ortaya koymaktankendini alamamıştır. Türk ulusu hakkında ise "kuşkusuz bizim ulusumuzunkarakteri de bütün karakterler gibi yükselmeye ve istenen şekle girmeyeelverişlidir. Fakat kendi kendisine olmak koşuluyla..."dedikten sonra,dışardan ulusumuzun karakterine yapılmak istenen etkilerin amacınaulaşamayacağını vurgulamıştır.

Subaylardave erlerdeki inisiyatif özelliğine eserinde geniş bir bölüm ayıranAtatürk, kendi dönemindeki ile daha önceki dönemlerde Osmanlı ordusunukıyaslamıştır. Özellikle Trablusgarp Savaşı'nda edindiği deneyimler ilekendiliğinden hareket ve iş görme özelliğinin, olması gereken sınırınıgöstermiştir.

Atatürk,eserin son bölümünde, Kuzey Afrika'da birlikte çarpıştığı korkusuz veyiğit silah arkadaşlarını anmış ve onları "yüksek askerlikniteliklerine" sahip insanlar olarak tanımlamıştır. Bu davranışı O'nundiğer bütün üstünlüklerinin yanı sıra insancıl yönünede tanıklık eder.

---------------------------------------------------------------------------------

OKUDUĞU KİTAPLAR


ATATÜRKÜN KİTAPLIĞINDAKİ TÜRKÇE VE OSMANLICA KİTAPLARDAN BAZILARI
Ahmet Vefik Paşa : Lehçe-i Osmani
Ahmet Vefik Paşa : Lehçe-i Osmani
Mehmet Salahi : Kamus-u Osmani
Avram Galanti : Türkçede Arabi ve Latin Harfleri ve İmla Meselesi
Mehmet Ali : Tahsil-i Lisan-ı Alman
Nüzhet : Kendi Kendine Almanca
Ahmet Cevat : Türkçe sarf ve nahif
Kazım Nami : Türkçe Oku, Türkçe Yaz
Mithat Sadullah : Latin Harflerinin Türkçeye tatbiki
İbn Emin Mahmut Esat : Tarih-i Din-i İslam
Osman Bin Süleyman : Kamus
Lüt¤¤¤¤ah Ahmet : Hayat-ı Hazret-i Muhammet
Abdunnaim Bin Hasan : Ceridetül Evail ve Hamidetül Evahir
Ahmet Halit : İslam Büyükleri
Abdurrahmanil Cami : Tercüme-i Nefhatül İnsan
Mehmet Cemil : Hukuku Düvel
Katip Çelebi : Cihannuma
Feridun Bey : Feridun Bey Münşeatı
Mehmet Bin Sait : Kitabü'l Tabakatü'l-Kebir
Şemseddin Sami : Kamusu Alam (6 cilt)
Şemseddin Sami : Kamusu Okyanus
H.Z. Ülken : Aristo Metafizik
Süheyl Ünver : İbn-i Sina
Ahmet Rifat : Lügat-ı Tarihiye ve Osmaniye
M.Fuat : Amerika'da Tükler ve Gördüklerim
Rıza Tevfik : Kamus-u Felsefe
Cemal Paşa : Hatırat (1913 - 1922)
Mehmet Cemil : Sulhta ve Harpte Hukuku Düvel
Evliya Çelebi : Seyyahatname
Suphi : Tekmiletül'l-iber
Lütfi Simavi : Devr-i İnkılap
Mustafa Necip : Selimname
Osmanzade Taib : Hakikatü'l Vüzera
Ahmet Saip : Vaka-i Sultan Aziz
Ahmet Hilmi : Tarih-i İslam
Mazhar Fevzi : Hayr-i Sahil
Ziya Paşa : Endülüs Tarihi
Resulzade Mehmet Emin : Azerbaycan Cumhuriyeti
Ali Reşat : Tarih-i Osmaniye
Ali Reşat : Kurun-u Cedide Tarihi
Sebahattin : İttihat ve Terakki Cemiyetine Açık Mektuplar
Mahmut Esat : Tarih-i Dini İslam
Ahmet Mithat : İnkılap
Ahmet Cevdet : Kısas-ı Enbiya ve Tevarih-i Hulefa
Mustafa Efendi : Tarih-i Selanik
M. Şemsettin : İslam Tarihi
Ahmet Rasim : Osmanlı Tarihi
Necip Asım : Türk Tarihi
Mustafa Nuri Paşa : Netayic-ül Vukuat
Mehmet Zihni : Neşahir-ün Nisa
Mehmet Şemsettin : Mufassal Türk Tarihi
Ziya Gökalp : Türk Medeniyeti Tarihi


ATATÜRK'ÜN OKUDUĞU YABANCI KİTAPLARDAN BİRKAÇI

M. Roux de Rochelle : Etats-Unis D'Amerique
M. Dubois de Jancigny ve M. Xavier Raymond : Inde
M. Chopin : Russie
M. G. L. Domeny de Nenzi : Oceanique
Bary de St Vinvent : Iles de l'Ocean
M. Ph. Le Bas : Etats de la Confederation Germanique
M. Van Hasselt : Belgique et Hollande
M. Louis Lacrcix : Iles de la Grece
M. Louis Lacrcix : Chili, Paraguay, Uruguay, Buenos Aires
Champollion Figeac : Egypte Ancienne
M. J. J. Marcel : Egypte depuis la conquete des Arabes
Rozet et Carette : Algerie, Etats Tripolitains, Tunisie
Lavalle ve Gueroult : Espagne
M. Ph de Golbery : Histoire et Description de la Suisse et du Tyrol
M. G. Pauthier : Chine et son Description Historique
M. Chepin ve A. Ubicini : Provinces Danubiennes et Roumanies
M. Ph. le Bas : Suede et Norvege
Ferdinand Denis : Portugal
Ferdinand Denis : Afrique
Ferdinand Deniz - M. C. Famin : Bresil, Colombie et Guyane
M. Larenaudiere ve M. Lacroix : Mexique Guatamala Perou
M. Davezat : Iles de l'Afrigue
M. A. Tardieu, M. S. Cherubini : Senegambie et Guinee
M. N. Desvergers : Nubie, Abyssinie
Lacroix Yanoski : Italie Ancienne
M. Le Chevalier Artaud : Italie Sicile
Frederic Lacroix : İles Baleres et Pithyuse
M. Friess De Colonma : Histoires des Antilles
M. Elias Rensult M. Roux De Rochelle : Villes Anseatiques
M. Ferdinand Hoeger : Chaldee Assyrie Medie Babylonie
M. Neel Desverges : Arabie
S. Munk : Palestine Description Geographique historique et areheologique
Jean Yanosky ve M. Jules David : Syrie Ancienne et Moderne
M. Dubeux : Tatarie, Beloutchistan
M. V. Valmont, M. Xavier Raymond : Boutan et Nepal
Ernest Lqvi see ve Alfred Rambaud : Histoire Generale du IV e Siecle a nos jours (12 cilt)
Jean Jaures : Histoire Socialiste de la Revolution Française
Hilaire de Barenton : Le Mystere des pyramides


ATATÜRK'ÜN DİL DEVRİMİ SIRASINDA ÇALIŞTIĞI KİTAPLARDAN BAZILARI

H. F. Kuergic : Psychologie de Quelgues Elements des Langues Turques (1)
Vilhelm Thomson : Inscription de l'Orkhon
M. Guizot : Dictionnaire Universel des Synonymes
M. Brasseur de Bourburg : La Langue Maya
Hilaire de Barenton : L'Origine des langues des Religions et des Peuples